توجیه فرمول فشار گاز مانومتر به کمک قانون فشار در مایعات هم سطح
در مانومتری که ظرفی پر از گاز به آن متصل شده و جیوه در دوطرف لوله مانومتر جابجا میشود نصف جابجایی جیوه در یک لوله را نباید بعنوان اختلاف فشار گاز و هوای بیرون بدانیم.بلکه در درس فیزیک قانون فشار در مایعات هم سطح بیان میکند : مایعات درون یک ظرف در یک سطح برابر فشار برابری را دارند.
مثال :
اگر در مانومتری که به گازدرون ظرفی متصل است جیوه نسبت به قبل از متصل شدن ۲۰ میلیمتر پایین بیاید و در لوله بلند طرف دیگر ۲۰ میلیمتر بالاتر برود میتوانیم دقیقا نقطه پایینی جیوه در طرف گاز را A و نقطه ی مقابل و هم سطح این نقطه را B بنامیم :
فشار درنقطه A = فشار گاز
فشار درنقطه B= فشار هوای بیرون مانومتر + فشار مقدار جیوه بالای نقطه B
چون فشاری که بر جیوه در این دو نقطه A و B وارد میشود برابر است پس:
فشار هوای بیرون + فشار ناشی از اختلاف جیوه در دو ستون = فشار گاز درون مانومتر
البته عزیزان توجه داشته باشید در کتب چند سال پیش میزان جابجایی جیوه در یک طرف 30
میلیمتر چاپ شده و برخی دانش آموزان و حتی همکاران دبیر دچار اشتباه میشدند که
خوشبختانه در چند سال اخیر درکتاب اول در شکل مانومتر اختلاف ستون جیوه در دو طرف ثبت میشود (60 میلیمتر)